Jenne en Grytsje Tania

Jenne heeft samen met zijn vrouw Grytsje een opfokbedrijf. Samen fokken ze ca. 50 stuks zwartbont jongvee. Hij krijgt de dieren op zijn bedrijf als ze ongeveer een half jaar oud zijn. Tania verzorgt het jongvee en levert de dieren 1 maand voor afkalven weer af bij de eigenaar. Bij het bedrijf hoort 15 ha grasland.

Jongvee opfokken blijft secure klus
(uit: Boerderij 3 februari 2004, nr 18)

Jongvee opfokken is niet de meest tijdrovende klus. Maar er zijn momenten waarop extra aandacht nodig is. Als er geen tijd voor die aandacht beschikbaar is, wordt het niets met de opfok. "Opfok zit hem in kleine dingen", vindt Jenne Tania in Foudgum. "Je moet letten op tochtigheid, voeding, mineralenvoorziening en huisvesting". Jenne Tania fokt al 6 jaar jongvee op voor derden. Sinds het voorjaar doet hij dat voor Kees Vlasma in Aalsum. De vorige veehouder van wie Tania eerst dieren op stal had staan, kwam ruimer in arbeid te zitten door de aanschaf van twee melkrobots zodat hij de opfok weer zelf kon doen.

Omdat Jenne Tania inseminator is voor CR Delta, komt hij geregeld op het bedrijf van Vlasma. Ze kenden daardoor elkaars situatie. Tania had ruimte terwijl Vlasma wel een deel van de opfok wilde uitbesteden. Nadat het laaste dier van de vorige melkveehouder weg ging, heeft Tania het bedrijf 6 weken vrij van dieren gehad. "Daarna kun je dezelfde dierziektestatus aanvragen van het bedrijf waar je de dieren van ontvangt. Daarom wil ik ook maar van één bedrijf dieren op stal. Dan is er geen gelazer met ziektestatus." Omdat Tania geen melk levert, worden de dieren twee keer per jaar onderzocht om de status IBR -  en Leptovrij te behouden. De kosten hiervan neemt hij voor zijn rekening. Net als de kosten voor ontwormen of eventuele entingen. Alleen bij extra dierenartskosten gaat de rekening naar Vlasma.

Kuilgras, hooi en B-brok
Tania voert het jongvee kuilgras. De jongste dieren krijgen nog wat hooi bijgemengd en krijgen B-brok. Hij heeft ook wel A-brok gevoerd, maar dan krijgen de dieren volgens hem toch te weinig eiwit. Zeker nu de laatste jaren het eiwitgehalte in het voer daalt onder de verlaagde stikstofgift. "En je moet oppassen dat er wel voldoende structuur in het voer zit. Bij mij moeten de pinken ook de eerste snee opmaken. Daarom maai ik als laatste in de buurt en dan nog is het soms te pittig." Hij gebruikt ook geen gevarieerd rantsoen omdat hij anders broei in de kuil niet voor blijft. Door elke dag met de voerbak een klein stukje weg te halen kan hij het voer net fris houden. De mineralenvoorziening gebeurt via een bolus. Zo weet Tania zeker dat de dieren geen tekorten hebben. Van het voeren van losse mineralen heeft Tania geen hoge pet op. "Er blijft altijd wel wat op de grond achter en je weet niet welk dier wel en welk dier geen mineralen heeft opgenomen. En hoe moet dat dan in de zomer?" vraagt hij zich af. Hij geeft de mineralen bolus zodra de pinken een jaar oud zijn. Dan gaan ze van het krachtvoer af.

Op tijd insemineren
Een maand of twee later kunnen ze gedekt worden. Tania laat het dekmoment afhangen van twee grenzen. Ten eerste moet de borstomvang 1,70 meter zijn. Ten tweede moet het dier minimaal 13 maanden oud zijn. Door zijn werk als inseminator heeft hij veel ervaring met tocht en de controle op tocht. "Ik zie de meeste dieren tochtig na de eerste inseminatieronde. Dan ben ik tegen een uur of tien in de ochtend weer thuis en dan zijn alle dieren in rust. Als ik dan achter de dieren loop zie ik ze wel." Verder houdt hij op een koekalender bij wanneer dieren tochtig zijn of zijn geweest. Ook wordt genoteerd als dieren drachtig zijn. Het is natuurlijk wel handig dat hijzelf de dieren kan opvoelen.

Aanmelden als opfokbedrijf
Tania heeft bij de RVV zijn bedrijf aangemeld als jongvee-opfokbedrijf. Het grootste voordeel is dat hij bij aan-en afvoer van de dieren naar Vlasma niet te maken heeft met de 21-dagen regeling. Hij moet natuurlijk wel de dieren aan- en afmelden binnen de I&R-regeling. Het betekent ook dat Tania geen schapen mag houden. Hij mag zelfs geen schapen inscharen. Tania ontvangt de dieren als ze ongeveer een half jaar oud zijn. Een maand voor afkalven gaan ze weer weg. De veehouders streven naar een afkalfleeftijd van 2 jaar. Dat lukt in de regel vrij aardig, al loopt er wel eens een over. De afspraak is dat er tussen 45 en 70 stuks jongvee aanwezig zijn en opgefokt worden. Veel meer kan ook niet, want er zijn niet meer plaatsen beschikbaar. Omdat jongvee gelijk vreet en gelijk ligt, moet er voor elk dier een ligplaats zijn. Op dit moment wordt de oude melkstal afgebroken. Op die plaats zullen er nog wat ligplaatsen bijkomen.

Vergoeding
Tania stuurt elke maand een rekening: het aantal dieren keer het aantal dagen keer de vergoeding per dag. DLV heeft enkele jaren geleden al uitgerekend wat Tania minimaal moet vragen wil hij alle kosten exclusief arbeid, vergoed krijgen: € 1,45 per dier per dag. "Erg veel meer kun je ook niet vragen, anders kan de veehouder net zo goed zelf arbeid inhuren. De kunst is de kosten zo laag mogelijk te houden om de marge te vergroten. Zo werk ik samen met de buren bij de voederwinning. Door de puntjes op de i te zetten, kun je best lagere kosten realiseren dan € 1,45. Tania meent een redelijk inkomen uit de opfok te kunnen halen als hij 250 stuks zou kunnen opfokken. Maar zoveel plaats heeft hij niet. "Het is nu een aardige bijdrage naast de inkomens van mijn vrouw en mij".

 

Terug naar startpagina